این ماه، سرِ ماه خیلی شلوغه. هم ماه نو، هم ماه تمام.  

ماه که کار را در ایران و دیگر بلاد اسلامی با اعلام ماه صیام شروع کرد، پیش از آن که روزه را یکسو کند و با هلالش به جام و باده عید اشاره کند، در نیمه راه به چین آمده است تا جشن دیگری برپا کند، عید نیمه پاییز و یا عید ماه کِیک.

دوشنبه 25 شهریور، که هنوز از تابستان ما پنج و شش روزی باقیست، در چین عید نیمه پاییز است. امسال پاییز خیلی زود به چین رسید، یعنی در دهم مرداد که آفتاب و گرمای تموز همچنان به قوت در کار بود. عید نیمه پاییز هم، چنانکه از نامش برمی آید، در نیمه ماه هشتم است که در آن ماه قرص و تمام است و از این رو در چین همه "ماه کیک" می­پزند و هدیه می­دهند و می­گیرند. رسوم دیگر هم فراوان است که در ویکی پدیا می یابید! من فقط می توانم بگویم که ماه کیک خوشمزه است اما هرگز در حدّت شیرینی! به گَرد گوش فیل و بامیه و زولبیای ما نرسد. (۱)


۱- باید انصاف داد که سوابق تاریخی و ملی "ماه کیک"، بر زولبیا غلبه دارد. آورده­اند که به سال 1368 م (769 ه.ق) چینی­ها پیامی در در هر "ماه کیک" جا دادند که به شب پانزدهم ماه هشتم بر مغولان بشورند و هر جا مغولی یافتند بکشند. همینگونه شد و قیام عمومی به حکومت مغولان در چین پایان داد. در ایران، در این حدود زمانی، ایلخانان پیشتر رفته بودند و شاهان بازگشته بودند و حدود همین سال بود که حافظ به شاه شجاع وعده می­داد که سال دیگر "ز چینت آورند به درگه خراج جان". من نقشی از زولبیا در قیامهای ملی ندیده­ام...